Wskaźnik EP — czym jest i o czym nam mówi?

Wskaźnik EP

Wskaźnik EP (zwany też współczynnikiem EP) określa roczne zapotrzebowanie na nieodnawialną energię pierwotną. To obowiązkowy parametr weryfikujący zgodność projektu budowlanego z prawem. Jego funkcją jest wymuszenie na inwestorze zastosowania rozwiązań energooszczędnych. Od 31 grudnia 2020 roku, zgodnie ze standardem WT 2021, maksymalny wskaźnik EP dla domu jednorodzinnego wynosi 70 kWh/(m²·rok). Przekroczenie tego progu skutkuje odrzuceniem projektu i brakiem pozwolenia na budowę.

Czym jest wskaźnik EP?

Wskaźnik EP to wskaźnik rocznego zapotrzebowania na nieodnawialną energię pierwotną (pochodzącą z węgla, gazu ziemnego czy ropy naftowej), wyrażany w kWh/(m²·rok). Określa on energię niezbędną do ogrzewania, wentylacji, przygotowania ciepłej wody użytkowej oraz (opcjonalnie) chłodzenia i wbudowanego oświetlenia. Nie jest sumą zużycia energii ze wszystkich domowych urządzeń – z obliczeń wyklucza się sprzęt RTV i AGD.

Jak obliczyć wskaźnik EP i kto go oblicza?

Wskaźnik ten oblicza projektant budynku na etapie dokumentacji lub osoba uprawniona do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej. Roczne zapotrzebowanie na energię końcową dla każdego nośnika mnoży się przez narzucony prawem współczynnik nakładu nieodnawialnej energii pierwotnej, dolicza energię elektryczną pomocniczą, a wynik dzieli przez powierzchnię pomieszczeń o regulowanej temperaturze. Odpowiedź na pytanie, jak obliczyć wskaźnik EP, daje wzór:

EP = Qp / Af [kWh/(m²·rok)], gdzie Qp = Σ (Qk,i × wi) + Eel,pom × wel

  • EP – wskaźnik rocznego zapotrzebowania na nieodnawialną energię pierwotną [kWh/(m²·rok)],
  • Qp – roczne zapotrzebowanie na nieodnawialną energię pierwotną [kWh/rok],
  • Af – powierzchnia pomieszczeń o regulowanej temperaturze [m²],
  • Qk,i – roczne zapotrzebowanie na energię końcową dla danego nośnika energii (np. gazu, prądu, drewna) [kWh/rok],
  • wi – współczynnik nakładu nieodnawialnej energii pierwotnej dla danego nośnika, ustalony w przepisach,
  • Eel,pom – roczne zapotrzebowanie na energię elektryczną pomocniczą (pompy obiegowe, wentylatory, automatyka) [kWh/rok],
  • wel – współczynnik nakładu nieodnawialnej energii pierwotnej dla energii elektrycznej.

Wyliczony wskaźnik EP w projekcie służy do prawnego sprawdzenia zgodności budynku z obowiązującymi Warunkami Technicznymi (WT).

Od czego zależy wskaźnik EP?

Wartość wskaźnika zależy m.in. od:

  • współczynnika przenikania ciepła U dla przegród,
  • warunków klimatycznych (strefy klimatycznej i średnich temperatur),
  • stosunku powierzchni przegród zewnętrznych do kubatury (im bardziej zwarta bryła, tym niższy wskaźnik),
  • szczelności powietrznej budynku,
  • zdolności konstrukcji do akumulacji ciepła,
  • powierzchni, orientacji oraz parametrów izolacyjnych przeszkleń,
  • sprawności sezonowej urządzeń grzewczych,
  • rodzaju paliwa lub nośnika energii i stopnia pokrycia zapotrzebowania przez OZE.

Ile powinno wynosić EP budynku?

Zgodnie z obowiązującym standardem WT 2021 (od 31 grudnia 2020 r.) wskaźnik EP dla domu jednorodzinnego wynosi maksymalnie 70 kWh/(m²·rok) na potrzeby ogrzewania, wentylacji i ciepłej wody. Limit ten obniżano z poziomu 120 kWh/(m²·rok) w 2014 roku i 95 kWh/(m²·rok) w 2017 roku. Dla budynków mieszkalnych wielorodzinnych obowiązuje niższy próg – 65 kWh/(m²·rok). Z kolei wskaźnik EP dla mieszkania w bloku, odnotowany w świadectwie energetycznym, dotyczy wyłącznie konkretnego lokalu i nie świadczy o spełnieniu norm przez cały budynek.

W jaki sposób spełnić wymagania i obniżyć współczynnik EP?

Aby spełnić rygorystyczne normy WT 2021, należy obniżyć zapotrzebowanie budynku na energię przez:

  • Zastosowanie izolacji termicznej ścian i dachu (np. z pianki PUR lub wdmuchiwanej celulozy). Przegrody muszą osiągnąć współczynnik U nie wyższy niż 0,20 W/(m²·K) dla ścian i 0,15 W/(m²·K) dla dachów. W praktyce oznacza to orientacyjnie 12-14 cm styropianu lub 14-16 cm wełny mineralnej na ścianach oraz 16-18 cm styropianu lub 18-20 cm wełny na dachu. Pianka zamkniętokomórkowa (λ ok. 0,022 W/(m·K)) pozwala uzyskać ten sam efekt cieńszą warstwą: ok. 8-10 cm na ścianach i 10-12 cm na dachu. Pianka otwartokomórkowa ma przewodność cieplną zbliżoną do wełny (λ ok. 0,037 W/(m·K)), więc wymaga podobnej grubości. Dokładną grubość zawsze wylicza projektant dla konkretnej przegrody.
  • Montaż okien o współczynniku przenikania ciepła Uw nie wyższym niż 0,9 W/(m²·K) (dla okien połaciowych: 1,1 W/(m²·K)).
  • Instalację wentylacji mechanicznej (rekuperatora), która odzyskuje ciepło z powietrza wywiewanego. W najlepszych urządzeniach z wymiennikiem przeciwprądowym sprawność odzysku przekracza 90%.
  • Zastosowanie pompy ciepła wspomaganej energią z paneli fotowoltaicznych.

W przypadku termomodernizacji istniejących domów jednorodzinnych koszty tych inwestycji można obniżyć dzięki programom dotacyjnym. W programie Czyste Powietrze, przy najwyższym poziomie dofinansowania i termomodernizacji połączonej z montażem gruntowej pompy ciepła, dotacja może sięgnąć nawet 170 tys. zł. Od 20 lipca 2026 r. maksymalne stawki dotacji na ocieplenie ścian i przegród oraz wymianę okien wzrosły o 10%.

Jakie korzyści niesie niski współczynnik EP?

Niski wskaźnik EP oznacza znaczne ograniczenie zużycia paliw kopalnych oraz niższe rachunki za ogrzewanie. Skalę zmian dobrze pokazuje sam limit: dopuszczalne EP dla domu jednorodzinnego według WT 2021 jest o ponad 40% niższe niż w wymaganiach z 2014 roku. Wymagania WT 2021 wymuszają też prawidłowe wykonanie ciągłej izolacji termicznej. Ogranicza to powstawanie mostków termicznych i znacząco zmniejsza ryzyko rozwoju pleśni na wewnętrznych stronach przegród.

Czym jest współczynnik EUco?

Współczynnik EUco określa roczne zapotrzebowanie na energię użytkową wyłącznie do ogrzewania i wentylacji, pomijając przygotowanie ciepłej wody i straty na sprawności urządzeń. Wyraża się go w kWh/(m²·rok). Obejmuje straty ciepła przez przegrody oraz zyski ciepła (od nasłonecznienia, ludzi i urządzeń). Warunki Techniczne nie określają maksymalnej wartości EUco, ale współczynnik ten służy do opisu standardów energooszczędnych. Na przykład w budynku w standardzie NF40 EUco nie przekracza 40 kWh/(m²·rok).

IZOLMAX – fachowa pomoc w zmniejszeniu wskaźnika EP

Jeżeli w Twoim budynku występuje problem zbyt dużego wskaźnika rocznego zapotrzebowania na nieodnawialną energię pierwotną, to skontaktuj się z Izolmax. Oferujemy badanie termowizyjne nieruchomości, co pozwoli na ocenę jej termoizolacji i wykrycie potencjalnych mostków cieplnych. Ponadto realizujemy prace termomodernizacyjne w różnych typach budynków.

Wykorzystujemy wysokiej klasy materiały m.in. pianę poliuretanową PUR czy wełnę URSA Pure Floc, która jest materiałem niepalnym (euroklasa A1). Wdmuchiwanie wełny i natryski pianką gwarantują maksymalną precyzję izolacji nieruchomości oraz solidną ochronę przed hałasem. Zapewniamy szybką realizację prac i trwałość wykonanego ocieplenia. Skontaktuj się z nami, aby Twój dom był bezpieczny i wygodny!



Proponowane artykuły


Ocieplenie chlewni pianką poliuretanową

Czyste powietrze 2025

Czyste powietrze w 2025 roku – co się zmieni?

Hydroizolacja łazienki – co to jest i jak ją wykonać?